Impresjonizm

Nazwa powstała, dzięki francuskiemu dziennikarzowi, który po obejrzeniu pierwszej wystawy impresjonistów, pobudzonego dziełem „Impresja, wschód słońca” zatytułował swoją recenzję „Wystawa impresjonistów”. Nie był to jednak komplement, gdyż taki rodzaj malarstwa nie był brany poważnie, nie tego oczekiwano od wzniosłej sztuki. Impresjoniści tworzyli wszystko, co odchodziło od schematów narzuconych przez akademie artystyczne. Zwrócili się więc ku pejzażowi, portretowi, malarstwu rodzajowemu oraz martwej naturze. Malowali jasnymi barwami, swobodnie je nakładając, sprawiając wrażenie przypadkowych układów kompozycyjnych.

Pragnęli malować tylko to, co widzą, dostrzegali jak może zmieniać się barwa w zależności od pory dnia i naświetlenia. Zauważyli, że słońce może odebrać prawdziwe kolory przedmiotom, a nawet zamazać ich kontury. Skupiali się głównie na fakturze i rozprowadzaniu farb, na grze światła i na właściwościach formy.
Impresjonizm nie spotkał się z pozytywnym przyjęciem. Ten sposób malowania był uważany za niechlujny, trywialny, niegodny uwagi. Odrzucono go, gdyż nie przedstawiał treści ważnych i symbolicznych, nie malowano scen historycznych, co uważano wtedy za najbardziej stosowne.

Barok w Holandii

Holandia w XVII wieku, w czasie gdy wiele państw europejskich odnosiła skutki wojny trzydziestoletniej, stała się państwem bogatym. Jako że północne prowincje uniezależniły się od katolickiej Hiszpanii, w malarstwie niderlandzkim zanikała tematyka religijna.
Rembrandt, jeden z największych malarzy Holandii, mimo że malował tematy biblijne, ukazywał je w nowy sposób, w innym świetle. Nie były to obrazy pełne uwielbienia ukazujące Marię, za to często odbiegały od standardowego rozumienia tekstów biblijnych. Do ulubionych tematów ówczesnego okresu w Holandii należały sceny z życia codziennego. Na obrazy mogła już sobie pozwolić nie tylko szlachta, ale także kupcy – bogate mieszczaństwo. Z powodu dużego zapotrzebowania zaczęto zakładać warsztaty artystyczne. W Holandii pojawiły się pierwsze objawy kultury masowej. W warsztatach tworzono wszystko, co mogło przynieść pieniądze, na co był popyt. Popularne było także malarstwo portretowe, zaspakajało to pychę kupców, rajców, uczonych oraz członków cechów.

Barok – malarstwo w Hiszpanii


Styl barokowy wzbudzał kontrowersje wśród artystów, którzy najczęściej buntowali się przeciwko normom narzuconym przez Kościół. Nie podobało się niektórym rozmach i monumentalizm w dziełach, które powstawały.
Jednak surowa forma klasycyzmu przejęta przez francuskich malarzy także nie wszystkim odpowiadała. Dlatego też pojawił się malarz, będący w przeciwnym obozie niż Poussin, Paul Rubens. Naśladowcy tego artysty byli nazywani rubensistami, jednak nigdy nie osiągnęli takiego poziomu jak ich mistrz. Styl, który reprezentował to barok flamandzki, zdeklarowany jako antyklasycystyczny. Obrazy Rubensa są nacechowane żywiołową dynamiką, silnymi kontrastami, gdzie istotną rolę odgrywał kolor. Sceny, które przedstawiał, akcentował przez nasycone barwy i energiczne ruchy ciał oraz pełen napięcia układ kompozycyjny. Czerpał inspiracje od różnych artystów, od Michała Anioła przejął budowę oraz rytm obrazu, natomiast od Caravaggia dramaturgię konstrukcji obrazu, a także posługiwanie się światłem, ukazywaniem cieni i półcieni.

Barokowy klasycyzm

Nie wszystkim artystom odpowiadał nowy styl – barok. Niektórzy dostrzegali w nim zbytni przepych, brakowało im klasycznej kompozycji, która była tak popularna w renesansie. Dlatego też niektórzy skierowali się do nowego nurtu – klasycyzmu barokowego.
Powstał on równolegle do iluzjonizmu oraz skromnego monumentalizmu, które także posiadały wielu zwolenników. Był to styl nacechowany przejrzystością i surowością, przypominające renesansowe dzieła. Głównie rozwijał się we Francji, a jego przedstawicielami byli Nicolas Poussin i Claude Lorrain. Wymienieni artyści sporo czasu spędzili we Włoszech, gdzie mieli styczność ze stylem poprzedniej epoki. W ten sposób chcieli odnaleźć moralny i duchowy ideał, które później mogliby odzwierciedlić w swoich dziełach. Chociaż król pragnął, by Poussin tworzył na jego dworze, artyście nie odpowiadał przepych, monumentalizm i gloryfikacja potęgi władzy. Interesowała go mitologia antyczna, filozofia oraz malarstwo renesansu.